Diversiteit en vrijwilligers: 3 tips om op te letten bij het werven

Door Esly van Dam

Esly van Dam werkt als Adviseur Projecten bij Wilde Ganzen en is gespecialiseerd in vrijwilligerswerk. Ze gaat graag met particuliere initiatieven en hun partners in gesprek over lokaal eigenaarschap en hoe organisaties samenwerken.

Meer van Esly Esly van Dam

Diversiteit is een hot topic. Organisaties zien de waarde in van een diverse groep mensen om nieuwe perspectieven te brengen. Niet alleen in het bedrijfsleven, maar ook binnen NGO’s, vrijwilligersorganisaties of particuliere initiatieven wordt diversiteit steeds meer op waarde geschat.

Luca van Seumeren
Luca van Seumeren

Werken met diverse vrijwilligers kan waarde toevoegen aan een organisatie; het creëert een inclusieve omgeving, verruimt de blik op de wereld en het brengt nieuwe perspectieven. Nieuwe gezichten brengen dus nieuwe inzichten met zich mee. Maar hoe vind je die nieuwe gezichten? Luca van Seumeren, onderzoeker aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam, deelt haar drie belangrijkste tips om nieuwe gezichten aan te trekken bij jouw stichting.

1. Wees je bewust van verschillen in perceptie

Ten eerste is het belangrijk dat je bewust bent dat vrijwilligerswerk voor eenieder een andere betekenis kan hebben. Binnen de Nederlandse cultuur is het heel normaal dat je je aanmeldt bij een vereniging of dat je onderdeel uitmaakt van een bestuur van stichting, aangezien deze instituties los worden gezien van het bedrijfsleven of de overheid. De publieke opinie is over het algemeen positief over dit type organisaties.

Uit onderzoek blijkt dat in andere culturen in Nederland deze blik vaak anders is. Dit kan komen doordat mensen uit landen komen waar een autoritair regime de scepter zwaait; ofwel landen waar burgers regelmatig gedwongen worden om gratis arbeid te verrichten. Dit zorgt soms voor een negatievere blik op gevestigde organisaties. In andere landen en culturen vormen vrijwilligersorganisaties een minder belangrijk onderdeel van de samenleving. Bi-culturele Nederlanders, Nederlanders die twee of meerdere culturen bezitten, kunnen over het algemeen een negatievere associatie hebben met formele vrijwilligersorganisaties.

Dit betekent niet dat bi-culturele Nederlanders zich niet vrijwillig inzetten. Ze zijn vaker betrokken bij meer informeel vrijwilligerswerk (mantelzorg bijvoorbeeld) en minder bij formele organisaties. Wil je als stichting meer verschillende culturele achtergronden betrekken? Wees je dan dus bewust dat er verschillen zijn in de perceptie. Door geïnteresseerden een paar keer laagdrempelig en vrijblijvend mee te laten doen of te laten kijken, kan er een positieve associatie worden gelegd met een formele organisatie. Dit geldt niet alleen voor bi-culturele Nederlanders, maar ook voor jongeren die bijvoorbeeld nog geen of weinig ervaring hebben met vrijwilligerswerk.

Meer informatie over de perceptie op vrijwilligerswerk binnen verschillende culturen en landen.

2. Gebruik inclusieve taal en beeld

Een ander belangrijk onderdeel bij het betrekken van meer nieuwe gezichten is de taal en het beeld dat je gebruikt. Wees je er als organisatie bewust van dat communicatie die gebruikt wordt voor vacatures, websites of sociale media vaak een eerste indruk en daarmee ook een eerste uitsluiting kan vormen.

Mensen zijn altijd op zoek naar overeenkomsten om zich te kunnen identificeren met een ander. Juist door te kijken naar gedeelde interesses, ambities of ideologieën spreek je mensen aan.

Let dus op de manier van aanspreken; heb je het alleen over vrijwilligers of ook over vrijwilligsters? Ben je op zoek naar Nederlandse bestuursleden of bestuursleden die de Nederlandse taal spreken? Zo zullen er genoeg bi-culturele Nederlanders zijn die zich zouden willen inzetten, maar eventueel schrikken als er om een Nederlandse vrijwilliger wordt gevraagd. Wees je dus bewust van wat je vraagt zodat iedereen zich aangesproken voelt. Is de taal binnen jouw organisatie belangrijk voor het uitvoeren van de taak, dan kan de organisatie dit natuurlijk wel benoemen.

Neem ook je gebruikte beeldmateriaal eens onder de loep. De kans is groot dat jongeren zich minder aangesproken voelen door een website vol foto’s van ouderen en andersom. Door bewust om te gaan met de uitstraling van jouw organisatie, o.a. via taal en beeld laat je zien dat je als bestuur open staat voor anderen.

Meer over inclusieve taal in vrijwilligersvacatures.

In het project Frame Voice Report was veel aandacht voor inclusieve communicatie over je projecten en het bewust kiezen van woorden en beelden. Meer weten? Bekijk eens naar de toolkit; Tell Your Story (Engelstalig).

3. Benadruk overeenkomsten

Tenslotte, wanneer je meer inclusief wilt werven, benadruk dan de overeenkomsten in plaats van de verschillen. Als je meer vrouwen wilt binnen jouw bestuur, doe dit dan niet door te benadrukken dat het overgrote gedeelte man is. Of een bestuur dat bestaat uit autochtone Nederlanders dat op zoek is naar mensen met verschillende culturele achtergronden, heeft er baat bij te denken vanuit overeenkomsten. Mensen zijn altijd op zoek naar overeenkomsten om zich te kunnen identificeren met een ander. Juist door te kijken naar gedeelde interesses, ambities of ideologieën spreek je mensen aan.

Daarnaast maakt het je zoektocht makkelijker, omdat je specifiek kan richten op een bepaalde groep. Ben je een organisatie die voornamelijk activiteiten heeft in bijvoorbeeld Ghana gericht op onderwijs? Kijk dan eens of er een studie of studentenvereniging actief is met Ghanese studenten. Benadruk de gedeelde interesses en vraag je als bestuur af; wat zijn de redenen waarom iemand bij ons zou willen aansluiten? En welke toegevoegde waarde kan iemand hebben voor de organisatie? Welke nieuwe inzichten, kennis en ervaring kan een nieuw gezicht brengen? Als je dat helder hebt, zullen mensen zich daardoor aangesproken voelen.

Meer informatie over het werven van een diverse vrijwilligerspoule.